Γεράσιμος Λιώκης - Λεξικό Ελλήνων Και Αρχαίων Φιλοσόφων

Το να είσαι φιλομαθής και βιβλιόφιλος είναι κάτι το έμφυτο
αλλά και παράλληλα είναι δείγμα ανήσυχης ψυχής, πολλών
ενδιαφερόντων, ψυχικής ευαισθησίας.
Το να θέλεις όμως να μεταδώσεις τις γνώσεις σου, να κάνεις
κοινωνούς και άλλους των δικών σου συγκινήσεων, είναι δείγμα
βαθιάς αγάπης γι’ αυτό που κάνεις, είναι περίσσευμα ψυχής.
«Εκ του περισσεύματος της καρδίας του» λοιπόν, πάλι
ο κ. Γεράσιμος Λιώκης μας προσφέρει την καινούρια σειρά του
πονήματός του «Αναφορά στην Αρχαία Ελληνική Παιδεία».
Είναι ένα έργο σε δύο τόμους, που γράφτηκε από το
συγγραφέα με φοβερή μεθοδικότητα και τάξη, πράγμα που τον
χαρακτηρίζει απόλυτα και ως συγγραφέα αλλά και ως άνθρωπο.
Σκοπός αυτού του έργου είναι οποιοσδήποτε θελήσει να
μάθει κάτι που αναφέρεται στην ιστορική εξέλιξη της Αρχαίας
Ελληνικής Παιδείας (στον τομέα της Ποίησης, της Ιστορίας, της
Φιλοσοφίας, της Μουσικής, των Θετικών Επιστημών, της Ιατρι-
κής, των Καλών Τεχνών), να μπορεί να το βρει εύκολα ανατρέ-
χοντας στους αντίστοιχους εκπροσώπους, που αναφέρονται με
αλφαβητική σειρά.
Το έργο έχει μορφή ευρετηρίου, που το καθιστά πολύ
εύχρηστο και συγχρόνως πολύ κατατοπιστικό.
Έτσι στον Α’ Τόμο προηγείται χρονολόγιο και αναφέρονται:
α) οι Φιλόσοφοι (χωρισμένοι και αυτοί κατά κατηγορίες),
β) οι Σοφιστές, γ) οι Ποιητές και δ) οι Ρήτορες.
Στον Β΄ Τόμο: α) οι Ιστορικοί, β) οι Γραμματικοί, γ) οι Θεα-
τρικοί Συγγραφείς, δ) οι Μουσικοί, ε) οι Αστρονόμοι, στ) οι Γεω-
γράφοι, οι Μαθηματικοί και οι Φυσικοί, ζ) οι Καλλιτέχνες (Αρχι-
τέκτονες, Γλύπτες, Ζωγράφοι) και η) οι Ιατροί.
Η δομή κάθε τόμου είναι η ακόλουθη:
Προηγείται ένας αλφαβητικός κατάλογος των προσώπων
που ασχολήθηκαν με το αντίστοιχο λογοτεχνικό, επιστημονικό ή
καλλιτεχνικό είδος.
Ακολουθεί κατόπιν, με αλφαβητική σειρά, ένας-ένας εκπρό-
σωπος του είδους που υπηρέτησε.
4
Για κάθε πρόσωπο σημειώνονται αρχικά κάποια βιογραφικά
του στοιχεία, ακολουθούν τα έργα του, έπονται κάποια σχόλια
πάνω στα κυριότερα στοιχεία των θεωριών ή επιτευγμάτων του,
καταγράφονται μερικές κρίσεις επώνυμες ή όχι για τον ίδιο και
το έργο του και ως κατακλείδα σημειώνονται οι αρχαίες πηγές,
αν είναι γνωστές, από τις οποίες αντλήθηκαν οι πληροφορίες.
Σημειώνεται ότι στο έργο αναφέρονται και ορισμένοι μη
Έλληνες λόγιοι (π.χ. Ιώσηπος, Πλίνιος ο νεώτερος, Πλίνιος
ο πρεσβύτερος, Τερτυλλιανός Κυπριανός κ.ά.), οι οποίοι, κατά
την γνώμη του συγγραφέα, επηρεάστηκαν ουσιαστικά από την
Ελληνική Παιδεία.
Στον Β΄ Τόμο, μετά τη Βιβλιογραφία, ακολουθεί Ευρετήριο
με αλφαβητική σειρά όλων των προσώπων για τα οποία έγινε
λόγος και στους δύο τόμους.
Το δίτομο αυτό έργο είναι ένα βιβλίο που σου λύνει σύντομα
αλλά και σφαιρικά κάποια απορία ή σου προσφέρει μια πληρο-
φορία και που συγχρόνως όμως σε παρακινεί να ψάξεις και να
βρεις περισσότερα πράγματα για το ίδιο θέμα. Δηλαδή είναι
συγχρόνως και λύση μιας απορίας, αλλά και κίνητρο και αφετη-
ρία για μια πιο βαθιά μελέτη και ενασχόληση με το θέμα.
Είναι ένα έργο χρήσιμο για κάθε φιλομαθή αλλά και για κάθε
μαθητή ή φοιτητή. Είναι ένα έργο που πρέπει να υπάρχει σε
κάθε βιβλιοθήκη.
Τέλος, αυτό που σε εντυπωσιάζει στον συγγραφέα του
βιβλίου είναι ότι το συγγραφικό του έργο και το μεγάλο φάσμα
των ενδιαφερόντων του είναι ξένα προς την επιστημονική του
κατάρτιση. Αυτό όμως ακριβώς αποτελεί και την απόδειξη της
μεγάλης του καλλιέργειας και ευαισθησίας.
Περιμένουμε λοιπόν σύντομα «την καινούρια γέννα»
όπως λέει και ο Κ. Παλαμάς στο ποίημά του «Πατέρες».