Liever de kogel of de guillotine

De Boerenkrijg was een korte strijd in 1798, die in de traditionele geschiedschrijving mythische proporties heeft aangenomen, een bibliotheek aan vaderlandse geschiedschrijving. Dat is opmerkelijk vermits vaderlandse geschiedenis zich meestal richt op overwinningen, nationale trots, moed en glorie. Hier ontstaat echter een herdenkingscultuur voor een mislukte opstand, een zware nederlaag, een lachwekkende strijd. De opstandelingen lieten weinig bronnen na, nauwelijks geschreven stukken en helemaal geen gedrukte documenten die hun standpunt toelichten, verantwoorden, doen begrijpen. Dat gaf voeding aan speculaties achteraf. Wanneer onderzoekers zich vooral baseren op de wel overvloedig aanwezige rapporten en brieven van de Franse republikeinen, komt een totaal ander beeld naar voor dan in de zeldzame geschriften van de opstandelingen. Wat was hun doel? De Franse republiek weg, maar dan? De arend van Oostenrijk, de Brabantse driekleur of de kleuren van Oranje, zoals te Diest en te Aarschot. Nooit hebben ze Leve Belgie geroepen, wel: voor het oude Nederland!?